Planujesz remont i głowisz się, ile tak naprawdę kosztuje instalacja elektryczna? Niejasna cena za punkt elektryczny z bruzdowaniem i ukryte opłaty potrafią zrujnować niejeden budżet. Co gorsza, błędna wycena to nie tylko ryzyko finansowe, ale przede wszystkim realne zagrożenie dla bezpieczeństwa Twojej rodziny.
Spis treści
- Czym jest punkt elektryczny i co wchodzi w jego skład?
- Ile kosztuje punkt elektryczny z bruzdowaniem? Aktualny cennik usług
- Co wpływa na ostateczną cenę za punkt elektryczny?
- Koszt wykonania uziemienia w domu jednorodzinnym
- Wymiana instalacji elektrycznej: porównanie metod i kosztów
- Jak zoptymalizować koszty instalacji elektrycznej? Praktyczne porady
- Jak wybrać dobrego elektryka i na co zwrócić uwagę?
- Najczęściej zadawane pytania o cenę za punkt elektryczny z bruzdowaniem
Nie pozwól, by niepewność pokrzyżowała Ci plany. W tym artykule krok po kroku wyjaśnię, od czego zależy ostateczny kosztorys prac elektrycznych i co wchodzi w skład jednego punktu. Poznasz też aktualne stawki rynkowe, zarówno za samą robociznę, jak i za usługi z materiałem. Podpowiem Ci również, jak mądrze zaplanować całą instalację, by uniknąć kosztownych błędów. Dzięki temu zyskasz pełną kontrolę nad wydatkami i zapewnisz sobie spokój na długie lata.
Czym jest punkt elektryczny i co wchodzi w jego skład?
Punkt elektryczny to podstawowy element, na podstawie którego elektrycy wyceniają swoją pracę. Definiuje on jedno miejsce przygotowane do montażu osprzętu, ale w praktyce to coś znacznie więcej niż tylko widoczne na ścianie gniazdko czy włącznik. Prawidłowo wykonany punkt elektryczny obejmuje doprowadzenie przewodów do puszki instalacyjnej, jej osadzenie i przygotowanie wszystkiego do podłączenia finalnego elementu. Warto dobrze zrozumieć tę definicję, bo to właśnie liczba i rodzaj punktów bezpośrednio przekładają się na kosztorys całej inwestycji.
W skład typowego punktu elektrycznego wchodzą następujące elementy:
- Gniazdko elektryczne – zarówno pojedyncze, jak i podwójne, a także specjalistyczne, np. siłowe.
- Włącznik światła – pojedynczy, podwójny, schodowy czy krzyżowy.
- Wypust oświetleniowy – czyli miejsce na suficie lub ścianie, z którego wyprowadzony jest przewód do podłączenia lampy, kinkietu lub taśmy LED.
- Punkt RTV/SAT lub LAN – gniazdo do podłączenia telewizji lub internetu.
- Punkt dla urządzeń stałych – specjalne podłączenie dla sprzętów o dużym poborze mocy, jak płyta indukcyjna czy piekarnik.
Planując rozmieszczenie punktów, warto myśleć perspektywicznie. Z mojego doświadczenia wynika, że lepiej zaplanować o jedno gniazdko za dużo w salonie, niż później ratować się przedłużaczami, które nie tylko psują estetykę, ale mogą też stanowić zagrożenie.
Ile kosztuje punkt elektryczny z bruzdowaniem? Aktualny cennik usług
Koszt wykonania jednego punktu elektrycznego z bruzdowaniem, czyli z wykuciem w ścianie rowków na przewody, waha się najczęściej w przedziale od 150 zł do 250 zł za sztukę, jeśli usługa obejmuje też materiał. Ostateczna cena zależy od rodzaju ściany, stopnia skomplikowania instalacji oraz regionu kraju. Wycena „za punkt” to najpopularniejszy model rozliczeń z elektrykiem, który pozwala dość precyzyjnie oszacować budżet już na etapie projektu.
Cennik robocizny: cena za punkt elektryczny bez materiału
Cena za punkt elektryczny bez materiału, a więc za samą robociznę, wynosi średnio od 70 zł do 120 zł, chociaż przy bardziej skomplikowanych zadaniach może sięgnąć nawet 260 zł. Jeśli zdecydujesz się na tę opcję, to Ty odpowiadasz za zakup i dostarczenie wszystkich niezbędnych komponentów, takich jak przewody, puszki czy osprzęt. To dobre rozwiązanie, jeśli masz dostęp do materiałów w hurtowych cenach lub po prostu chcesz mieć pełną kontrolę nad ich jakością.
Przykładowe ceny samej robocizny (stawki brutto):
- Montaż nowego punktu elektrycznego: 150-260 zł/szt.
- Przeniesienie punktu elektrycznego z bruzdowaniem: 100-180 zł/szt.
- Montaż punktu oświetleniowego: 100-180 zł/szt.
- Montaż gniazdka elektrycznego (wymiana lub montaż w gotowej puszce): 35-60 zł/szt.
- Montaż punktu RTV lub internetowego: 60-80 zł/szt.
Cennik z materiałem: kompleksowa usługa montażu punktu
Kompleksowa usługa montażu punktu elektrycznego z materiałem to koszt średnio od 140 zł do 240 zł, a przy specjalistycznych punktach oświetleniowych cena może sięgnąć nawet 400 zł. To zdecydowanie najwygodniejsza opcja dla inwestora, ponieważ wykonawca bierze na siebie całą odpowiedzialność za dobór, zakup i transport certyfikowanych materiałów. Zapewnia to spójność i bezpieczeństwo instalacji, a do tego fachowcy często mają wypracowane rabaty w hurtowniach, co może zniwelować różnicę w cenie.
Przykładowe ceny usługi z materiałem (stawki brutto):
- Montaż nowego punktu elektrycznego (w nowym budownictwie): 180-250 zł/szt.
- Przeniesienie punktu elektrycznego z bruzdowaniem: 190-300 zł/szt.
- Montaż punktu oświetleniowego (z lampą średniej klasy): 170-400 zł/szt.
- Montaż gniazdka elektrycznego (bez modernizacji): 50-80 zł/szt.
- Montaż punktu z kuciem (kompleksowo z uzupełnieniem ubytków): 150-250 zł/szt.
Koszt samego bruzdowania i kucia w ścianach
Koszt bruzdowania i kucia w ścianach to jeden z głównych czynników, które podnoszą cenę instalacji, a zależy on od materiału, z jakiego zbudowana jest ściana. Przykładowo, wykonanie bruzdy pod jeden kabel w miękkiej cegle to koszt rzędu 7-13 zł za metr bieżący, ale już w twardym żelbetonie cena wzrasta do 30-40 zł za metr. Kucie w ścianach jest pracą czasochłonną i generuje mnóstwo pyłu, dlatego warto je ograniczyć, planując trasy kablowe wzdłuż podłóg czy w sufitach podwieszanych, o ile projekt na to pozwala. Zazwyczaj koszt usługi jest już wliczony w kompleksową cenę za punkt, ale przy nietypowych zleceniach może być liczony osobno.
Co wpływa na ostateczną cenę za punkt elektryczny?
Na ostateczną cenę za punkt elektryczny wpływa pięć kluczowych czynników: rodzaj i materiał ściany, lokalizacja inwestycji, doświadczenie wykonawcy, stopień skomplikowania instalacji oraz zakres prac. Zrozumienie tych zmiennych pozwoli Ci świadomie analizować kosztorysy i unikać niemiłych niespodzianek, bo to właśnie one decydują, czy koszt jednego punktu zamknie się w kwocie 150 zł, czy przekroczy 250 zł.
Rodzaj i materiał ściany a koszt kucia
To, z czego zrobiona jest ściana, ma bezpośredni wpływ na czasochłonność i koszt prac, zwłaszcza kucia i bruzdowania. Praca w twardym żelbetonie jest nawet trzykrotnie droższa i bardziej pracochłonna niż w miękkiej cegle czy płytach kartonowo-gipsowych. W praktyce oznacza to, że wykonawca musi użyć cięższego sprzętu i poświęcić więcej czasu, co oczywiście znajduje odzwierciedlenie w cenie.
- Beton i żelbeton: Najtrudniejszy materiał, który wymaga specjalistycznych narzędzi. Koszt bruzdowania może tu sięgać 30-40 zł za metr bieżący.
- Cegła pełna i silikaty: Materiały o średniej twardości, łatwiejsze w obróbce niż beton. Koszt bruzdowania to około 15-25 zł/mb.
- Pustaki ceramiczne i gazobeton: Stosunkowo miękkie materiały, które znacznie ułatwiają i przyspieszają prace. Koszt bruzdowania to 7-13 zł/mb.
- Płyty kartonowo-gipsowe: Najłatwiejszy materiał do obróbki, gdzie kucie jest minimalne, a przewody prowadzi się w wolnej przestrzeni za płytą, co znacząco obniża koszt robocizny.
Lokalizacja i doświadczenie elektryka
Ceny usług elektrycznych różnią się w zależności od regionu kraju i wielkości miasta, a także od renomy samego fachowca. W dużych aglomeracjach, takich jak Warszawa czy Wrocław, stawki mogą być wyższe o 20-30% w porównaniu do mniejszych miejscowości. Doświadczony elektryk z portfolio udanych realizacji i pozytywnymi opiniami będzie cenił swoją pracę wyżej niż osoba początkująca, ale w zamian oferuje gwarancję jakości, bezpieczeństwa i zgodności z obowiązującymi normami.
Stopień skomplikowania instalacji
Koszt punktu elektrycznego rośnie wraz ze stopniem skomplikowania projektu. Instalacja z dużą liczbą obwodów, systemami inteligentnego domu, nietypowymi punktami oświetleniowymi czy zasilaniem trójfazowym będzie naturalnie wyceniana wyżej. Do czynników podnoszących koszt należą m.in. montaż rozdzielni z dużą liczbą zabezpieczeń, prowadzenie przewodów na dużych odległościach czy konieczność integracji z innymi systemami, np. alarmowym czy fotowoltaiką.
Zakres prac: montaż nowego punktu vs. przeniesienie istniejącego
Montaż nowego punktu w stanie deweloperskim jest zazwyczaj tańszy niż przeniesienie istniejącego gniazdka w trakcie remontu. Przeniesienie punktu wymaga dodatkowych, czasochłonnych prac, takich jak wykucie nowej bruzdy, połączenie przewodów, zaślepienie starej puszki i naprawa ściany. Właśnie dlatego usługa przeniesienia punktu z bruzdowaniem (koszt robocizny 100-180 zł) jest często droższa niż montaż nowego punktu w przygotowanej wcześniej instalacji.
Koszt wykonania uziemienia w domu jednorodzinnym
Koszt wykonania uziemienia w domu jednorodzinnym waha się od 350 zł za prosty uziom szpilkowy do nawet 4500 zł za kompleksowy uziom otokowy. Prawidłowo wykonana instalacja uziemiająca jest fundamentem bezpieczeństwa, chroniąc domowników i urządzenia przed skutkami przepięć oraz awarii. Wybór metody i ostateczna cena zależą od etapu budowy, rodzaju gruntu oraz wymagań samego projektu.
Porównanie metod uziemienia: szpilkowe, otokowe i fundamentowe
Wybór metody uziemienia zależy głównie od tego, czy prace są wykonywane w nowym, czy już istniejącym, modernizowanym budynku.
- Uziemienie fundamentowe: Wykonywane na etapie budowy fundamentów przez umieszczenie metalowej taśmy (bednarki) w zbrojeniu ław. Jest to najtrwalsze i najskuteczniejsze rozwiązanie, które staje się standardem w nowym budownictwie.
- Uziemienie otokowe: Polega na ułożeniu bednarki w wykopie wokół istniejącego budynku. To metoda zalecana przy modernizacji starszych domów, w których nie wykonano uziomu fundamentowego.
- Uziemienie szpilkowe: Najprostsza i najszybsza metoda, która polega na wbijaniu w ziemię metalowych prętów (szpilek). Idealnie sprawdza się przy modernizacjach i w miejscach o dobrych warunkach gruntowych.
| Metoda uziemienia | Zakres prac | Średni koszt (robocizna + materiał) | Zastosowanie |
|---|---|---|---|
| Uziemienie szpilkowe | 1 szpilka (3 m), złącze, pomiar rezystancji | 350-800 zł | Modernizacje, dobre warunki gruntowe |
| Uziemienie otokowe | Bednarka ułożona w wykopie wokół domu | 2500-4500 zł | Starsze domy, kompleksowe modernizacje |
| Uziemienie fundamentowe | Ułożenie bednarki (25-50 m) w ławie fundamentowej | 20 zł/mb (montaż) + koszt materiału | Nowe budownictwo (etap budowy) |
Czynniki wpływające na cenę instalacji uziemiającej
Ostateczny koszt wykonania uziemienia jest uzależniony od kilku kluczowych czynników, które trzeba uwzględnić w budżecie.
- Rodzaj gruntu: Warunki gruntowe mają decydujący wpływ na cenę. W gruntach skalistych lub suchych i piaszczystych osiągnięcie wymaganej rezystancji jest trudniejsze i może wymagać użycia dłuższych szpilek lub bardziej rozległego uziomu, co podnosi koszt o 20-50%.
- Region kraju: Podobnie jak w przypadku innych usług budowlanych, ceny w dużych miastach są o 20-30% wyższe niż średnia krajowa.
- Zakres dodatkowych prac: Do podstawowego kosztu należy doliczyć ewentualne prace dodatkowe, takie jak wykonanie wykopu pod uziom otokowy (ok. 100 zł/mb) czy protokół z pomiaru rezystancji (ok. 100-150 zł), który jest niezbędny do odbioru instalacji.
Wymiana instalacji elektrycznej: porównanie metod i kosztów
Wymiana instalacji elektrycznej w domu jednorodzinnym o powierzchni 100 m² to koszt od 5 000 zł przy modernizacji nakładkowej do nawet 40 000 zł przy całkowitej wymianie z nowymi trasami kablowymi. To, którą metodę wybierzesz, zależy od stanu technicznego istniejących przewodów, budżetu oraz skali planowanego remontu. Kluczowe jest dopasowanie zakresu prac do realnych potrzeb, aby zapewnić bezpieczeństwo bez niepotrzebnego zawyżania kosztów.
| Podejście | Koszt dla 100m² | Czas prac | Poziom ingerencji | Rekomendacja |
|---|---|---|---|---|
| Całkowita wymiana (nowe trasy kablowe) | 20 000-40 000 zł | 2-4 tygodnie | Wysoki | Generalny remont, stare budownictwo (>30 lat) |
| Adaptacja z bruzdowaniem (przenoszenie punktów) | 10 000-25 000 zł | 3-7 dni | Średni | Częściowa modernizacja, zmiana układu funkcjonalnego |
| Modernizacja nakładkowa (bez bruzdowania) | 5 000-15 000 zł | 1-2 dni | Niski | Szybkie poprawki, gdy instalacja jest sprawna |
Całkowita wymiana instalacji z nowymi trasami kablowymi
Całkowita wymiana instalacji to, nie ukrywajmy, najbardziej kompleksowe i inwazyjne rozwiązanie. Polega na demontażu starych przewodów i ułożeniu zupełnie nowych tras kablowych. Zapewnia to najwyższy poziom bezpieczeństwa, pełną zgodność z aktualnymi normami i możliwość integracji z systemami smart home. Proces ten wiąże się z kuciem ścian i sufitów, co czyni go idealnym wyborem podczas generalnego remontu. Koszt montażu nowych punktów w tej metodzie waha się od 140 do 260 zł za sztukę, ale jest to inwestycja w bezawaryjność na dziesięciolecia.
Adaptacja istniejącej instalacji z przenoszeniem punktów
Adaptacja istniejącej instalacji to kompromis między kosztem a zakresem prac. Polega na zachowaniu części sprawnych tras kablowych i dodaniu nowych tam, gdzie jest to konieczne. Jest to rozwiązanie, które pozwala na zmianę układu funkcjonalnego pomieszczeń przy ograniczonym budżecie. Przeniesienie jednego punktu z bruzdowaniem kosztuje od 100 do 300 zł. Trzeba jednak pamiętać, że metoda ta niesie ze sobą ryzyko pozostawienia ukrytych usterek w starej części instalacji, dlatego przed rozpoczęciem prac kluczowe jest wykonanie profesjonalnych pomiarów.
Modernizacja nakładkowa bez ingerencji w ściany
Modernizacja nakładkowa to najszybsza i najmniej inwazyjna metoda, która ogranicza się do wymiany osprzętu (gniazdek, włączników) oraz ewentualnie modernizacji rozdzielnicy. Nie rozwiązuje ona jednak fundamentalnych problemów starej instalacji, takich jak brak uziemienia czy aluminiowe przewody. Nowe kable prowadzi się w estetycznych listwach natynkowych. Koszt wymiany samego osprzętu to 40-100 zł za punkt. Jest to opcja polecana wyłącznie do szybkich poprawek estetycznych w budynkach, gdzie instalacja jest technicznie sprawna i bezpieczna.
Jak zoptymalizować koszty instalacji elektrycznej? Praktyczne porady
Optymalizacja kosztów instalacji elektrycznej, która dla domu o powierzchni 100 m² wynosi średnio 23 000 zł (według danych Sekocenbud na III kw. 2025 r.), może przynieść oszczędności rzędu 20-40%. Kluczem do obniżenia wydatków o 5-10 tys. zł, bez żadnych kompromisów w kwestii bezpieczeństwa, jest staranne planowanie, świadomy wybór materiałów i negocjacje z wykonawcą. Z mojego doświadczenia wynika, że najwięcej można zaoszczędzić na etapie projektowania, unikając późniejszych, bardzo kosztownych zmian.
Planowanie rozmieszczenia punktów w projekcie
Dokładne zaplanowanie rozmieszczenia każdego punktu elektrycznego na etapie projektu pozwala uniknąć kosztownych poprawek, które mogą wynosić nawet 20 zł za każdą zmianę. Standardowo dom o powierzchni 100-160 m² potrzebuje od 50 do 80 punktów, a przemyślany projekt może zredukować tę liczbę o 10-20%, zwłaszcza przy zastosowaniu inteligentnych rozwiązań. Warto poświęcić czas na analizę codziennych nawyków – gdzie ładujemy telefon, gdzie pracujemy, gdzie potrzebne będzie dodatkowe oświetlenie – aby instalacja była w pełni funkcjonalna.
Samodzielny zakup materiałów a oszczędności
Samodzielny zakup materiałów może obniżyć koszt montażu punktu nawet o połowę, ponieważ cena samej robocizny (40-120 zł) jest znacznie niższa niż usługi z materiałem (140-240 zł). Decydując się na to rozwiązanie, należy wybierać wyłącznie certyfikowane produkty od sprawdzonych producentów, aby nie oszczędzać na bezpieczeństwie. Warto skonsultować listę zakupów z elektrykiem, aby uniknąć pomyłek i upewnić się, że wszystkie komponenty są ze sobą kompatybilne.
Wybór wykonawcy i negocjacja ceny za pakiet usług
Zebranie 3-5 wycen od różnych wykonawców jest kluczowe, ponieważ ceny regionalnie mogą różnić się o 20-30%. Przy większym zleceniu, obejmującym cały dom, warto negocjować rabaty lub pakiety usług, np. montaż rozdzielni z darmowymi pomiarami odbiorczymi (standardowo 10-12 zł za obwód). Zamiast rozliczeń godzinowych, bezpieczniej jest ustalić stałą cenę za całość prac lub za metr kwadratowy, co daje pełną kontrolę nad budżetem.
Jak wybrać dobrego elektryka i na co zwrócić uwagę?
Wybierając dobrego elektryka, warto oprzeć się na trzech filarach: weryfikacji uprawnień, ocenie doświadczenia i znajomości swoich praw jako konsumenta, czyli gwarancji i rękojmi. Kluczowe jest, aby upewnić się, że fachowiec ma odpowiednie kwalifikacje, np. świadectwo SEP, i przedstawia jasną umowę z wyszczególnionym zakresem prac oraz kosztorysem. Pamiętaj, że cena nigdy nie powinna być jedynym kryterium – od jakości wykonania instalacji elektrycznej zależy bezpieczeństwo domowników i bezawaryjność systemu na długie lata.
Weryfikacja uprawnień i doświadczenia
Zanim podejmiesz współpracę, koniecznie sprawdź kwalifikacje i doświadczenie elektryka. Polega to na potwierdzeniu jego formalnych uprawnień oraz analizie dotychczasowych realizacji. Dobry elektryk bez problemu okaże świadectwo kwalifikacyjne SEP (Stowarzyszenia Elektryków Polskich), które jest podstawą do wykonywania zawodu. Doświadczenie można zweryfikować poprzez portfolio, opinie poprzednich klientów oraz szczegółowość przedstawianej oferty.
Przed podpisaniem umowy warto sprawdzić:
- Kwalifikacje i uprawnienia – Upewnij się, że elektryk posiada aktualne uprawnienia, co gwarantuje wykonanie instalacji zgodnie z normami i zasadami bezpieczeństwa.
- Doświadczenie i portfolio – Poproś o pokazanie zdjęć z poprzednich realizacji lub referencje. Doświadczony fachowiec chętnie podzieli się swoimi sukcesami.
- Jasna umowa i wycena – Dokument powinien precyzyjnie określać zakres prac, listę materiałów (jeśli są w cenie), termin realizacji oraz ostateczny koszt, z rozróżnieniem na stawki netto i brutto.
Gwarancja i rękojmia na wykonane prace
Znajomość różnicy między gwarancją a rękojmią da Ci realne narzędzia do egzekwowania swoich praw w przypadku usterek. Rękojmia to ustawowy, 2-letni obowiązek wykonawcy do usunięcia wad, podczas gdy gwarancja jest dobrowolnym, dodatkowym zobowiązaniem, którego okres może wynosić nawet 5 lat. Obie formy ochrony zabezpieczają Twoją inwestycję, ale działają na różnych podstawach prawnych.
- Prawo do rękojmi – Jest to uprawnienie uregulowane w Kodeksie Cywilnym, które przysługuje Ci zawsze, niezależnie od zapisów w umowie. Wykonawca odpowiada za wady fizyczne przez 2 lata od zakończenia prac.
- Gwarancja na wykonane prace – To dobrowolne świadczenie oferowane przez profesjonalnych wykonawców. Warto zapytać o nią przed rozpoczęciem prac i poprosić o pisemne potwierdzenie jej warunków i okresu obowiązywania.
Najczęściej zadawane pytania o cenę za punkt elektryczny z bruzdowaniem
Ile kosztuje punkt elektryczny z kuciem bruzd?
Koszt jednego punktu elektrycznego z kuciem bruzd to najczęściej wydatek rzędu 150-250 zł, jeśli usługa obejmuje materiał. W tej cenie mieści się doprowadzenie przewodów i osadzenie puszki. Ostateczna kwota zależy jednak od rodzaju ściany, regionu Polski i tego, jak skomplikowana jest instalacja.
Ile kosztuje 1 punkt elektryczny bez materiału?
Sama robocizna za jeden punkt elektryczny, czyli cena bez materiału, wynosi średnio od 70 zł do 120 zł. W takim modelu to Ty odpowiadasz za zakup i dostarczenie wszystkich potrzebnych części, jak przewody, puszki czy osprzęt, dzięki czemu masz pełną kontrolę nad ich jakością.
Ile za wykucie bruzdy pod kabel?
Cena za wykucie bruzdy pod kabel zależy od rodzaju ściany. W miękkich materiałach to koszt około 7-13 zł za metr bieżący, ale w twardym żelbetonie cena może wzrosnąć nawet do 30-40 zł za metr. Zazwyczaj jednak ta usługa jest już wliczona w kompleksową cenę za cały punkt elektryczny.
Ile kosztuje robocizna instalacji elektrycznej?
Robociznę przy instalacji elektrycznej najczęściej wycenia się „za punkt”. Średnio jest to koszt od 70 zł do 120 zł za montaż nowego punktu. Jeśli chodzi o przeniesienie istniejącego punktu z kuciem, to koszt wzrasta do 100-180 zł, a za sam montaż gniazdka w gotowej puszce zapłacisz około 35-60 zł.
Co najbardziej wpływa na ostateczną cenę za punkt elektryczny?
Jest pięć głównych czynników, które wpływają na ostateczną cenę za punkt elektryczny: rodzaj ściany, lokalizacja, doświadczenie fachowca, stopień skomplikowania instalacji oraz zakres prac. Największe znaczenie ma materiał, z którego zbudowana jest ściana – praca w twardym żelbetonie bywa nawet trzykrotnie droższa niż w miękkich materiałach.
Czy rodzaj ściany ma wpływ na koszt wykonania punktu elektrycznego?
Zdecydowanie tak. Rodzaj ściany ma kluczowy wpływ na koszt wykonania punktu, a zwłaszcza na cenę bruzdowania i kucia. Praca w twardym żelbetonie jest najdroższa, z kolei w pustakach ceramicznych czy gazobetonie jest o wiele tańsza i szybsza.